AA
A
zapisz się do newslettera: 

Wystąpienie HFPC w sprawie prezeski Fundacji Otwarty Dialog

Media donoszą o zatrzymaniu w Brukseli Ludmiły Kozłowskiej – prezeski Fundacji Otwarty Dialog.

Zatrzymanie, jak wynika z informacji przekazanych przez męża Ludmiły Kozłowskiej na jej profilu w mediach społecznościowych, wynikało z wprowadzenia przez polskie władze jej danych do Systemu Informacyjnego Schengen drugiej generacji (SIS II) w celu odmowy pozwolenia na wjazd lub pobyt. Z kolei podstawę wpisu do SIS II stanowiła opinia wydana przez Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego w toczącym się postępowaniu w przedmiocie udzielenia Ludmile Kozłowskiej zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej w Polsce. 

Zatrzymanie skutkowało z kolei obowiązkiem opuszczenia przez nią terytorium Schengen i powrotem na Ukrainę. W ocenie Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka, przepisy prawa polskiego, które stanowiły podstawę do zatrzymania i wydalenia Ludmiły Kozłowskiej są niezgodne z prawem Unii Europejskiej i nie spełniają standardów Rady Europy.

Decyzja nie jest obligatoryjna do umieszczenia danych w SIS II

HFPC monitoruje problemy związane z wykorzystywaniem SIS II. Przepisy ustawy o cudzoziemcach regulują, kiedy dane cudzoziemca umieszcza się i przechowuje w krajowym wykazie osób niepożądanych oraz kiedy przekazuje się je do SIS II. Wpis do wykazu krajowego osób niepożądanych odbywa się w formie czynności o charakterze materialno-technicznym, a nie w formie decyzji. Wpis nie zawsze poprzedzony jest wydaniem decyzji administracyjnej, a w takiej sytuacji nie ma możliwości  odwołania od wpisu i złożenia skargi do sądu administracyjnego.

W ocenie HFPC przepisy prawa krajowego w tym zakresie nie są zgodne z prawem UE. Z analizy rozporządzenia SIS II wynika bowiem, że wpis do wykazu krajowego skutkujący wpisem do SIS II powinien zawsze nastąpić na podstawie osobnej decyzji, a nie wyłącznie czynności materialno-technicznej – rozporządzenie UE nie przewiduje bowiem takiej możliwości.

Brak możliwości odwołania

Rozporządzenie SIS II zawiera regulacje dotyczące postępowania odwoławczego w sprawie decyzji krajowych będących podstawą wpisu do SIS II, które to powinno być prowadzone zgodnie z przepisami krajowymi. Tymczasem przepisy polskiego prawa nie przewidują żadnego trybu odwoławczego od wpisu do wykazu krajowego w sytuacji, gdy wpis nie był poprzedzony decyzją administracyjną czy wyrokiem. Przepisy ustawy o cudzoziemcach zawierają wyłącznie regulacje dotyczące trybu następczego uzyskania, sprostowania i usunięcia danych z wykazu krajowego lub wykazu SIS II.

Zagrożenie dla bezpieczeństwa jako podstawa wpisu do SIS II

Po skutecznym dokonaniu wpisu każda osoba może zwrócić się do sądu z wnioskiem o dostęp do informacji, skorygowanie, usunięcie, czy też o odszkodowanie. Jednak polska ustawa przewiduje, że jeżeli podstawą wpisu do systemu krajowego lub systemu SIS II były „względy obronności lub bezpieczeństwa państwa lub ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego lub interes Rzeczypospolitej Polskiej”, nie ma możliwości uzyskania informacji o podstawie dokonania wpisu. W takiej sytuacji nie ma skutecznego środka prawnego w celu polemiki z podstawami wpisu. W ocenie HFPC osobę należy poinformować o podstawach wydanej decyzji w celu realizacji jej podstawowego prawa do obrony.

Utajnienie akt w postępowaniu administracyjnym

W sprawie legalizacji pobytu Ludmiły Kozłowskiej, a konkretnie  procedury uzyskania zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego UE, utajniono część akt w postępowaniu administracyjnym, na co z kolei pozwala Kodeks postępowania administracyjnego. Helsińska Fundacja Praw Człowieka od dłuższego czasu zajmuje się także tym zagadnieniem związanym z brakiem odpowiednich przepisów krajowych przewidujących tryb umożliwiający stronie lub jej pełnomocnikowi dostęp do utajnionych akt w postępowaniu administracyjnym.

Pełna treść wystąpienia znajduje się tutaj.


Nasza strona internetowa używa plików cookies (tzw. ciasteczka) w celach statystycznych, reklamowych oraz funkcjonalnych. Dzięki nim możemy indywidualnie dostosować stronę do twoich potrzeb. Każdy może zaakceptować pliki cookies albo ma możliwość wyłączenia ich w przeglądarce, dzięki czemu nie będą zbierane żadne informacje. Dowiedz się więcej jak je wyłączyć.