AA
A
zapisz się do newslettera: 

Opinia HFPC ws. nowelizacji Prawa łowieckiego

Helsińska Fundacja Praw Człowieka skierowała opinię do przewodniczącego sejmowej Komisji Ochrony Środowiska w sprawie projektu ustawy nowelizującej Prawo łowieckie. Planowana nowelizacja ma na celu przede wszystkim implementację wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 10 lipca 2014 r. (sygn. P 19/13), w którym Trybunał orzekł, że dotychczasowe przepisy są niekonstytucyjne, gdyż zbyt mocno ingerują w prawo własności.

Trybunał Konstytucyjny wytknął kontrolowanej ustawie przede wszystkim brak jakichkolwiek uprawnień właścicieli nieruchomości na etapie prac nad uchwałą ustalającą lub zmieniającą granice obwodów łowieckich, jak również pozbawienie właścicieli środków prawnych, za pomocą których mogliby dochodzić wyłączenia swojej nieruchomości spod granic obwodu łowieckiego lub ustanowienia na niej zakazu polowania. Do relacji między łowiectwem a prawem własności odnosił się również Europejski Trybunału Praw Człowieka, który uznaje, że zmuszanie właścicieli do tolerowania polowań na ich nieruchomościach, w sytuacji gdy sprzeciwiają się oni temu ze względów światopoglądowych, narusza art. 1 Protokołu Nr 1 do Konwencji.

W swojej opinii HFPC wskazała, że proponowane zmiany są niewystarczające i nie implementują w pełni standardów wynikających z orzecznictwa TK i ETPC. Wynika to przede wszystkim z faktu, że projekt zakłada możliwość ubiegania się o ustanowienie zakazu polowania na własnym gruncie wyłącznie z przyczyn światopoglądowych. W ocenie HFPC w świetle Konstytucji i przywołanego wyroku TK nie sposób uznać, by tak wąsko zakreślona przesłanka była wystarczająca. Co więcej, nawet i w oparciu o względy światopoglądowe będzie bardzo trudno dochodzić ustanowienia zakazu polowania – ustawodawca nałożył bowiem na właściciela obowiązek złożenia do sądu powszechnego wniosku, w którym wykaże rzeczywiste związki z deklarowaną religią lub światopoglądem i wskaże w danej doktrynie religijnej lub światopoglądzie te zasady, które sprzeciwiają się polowaniom.

„Uzasadnianie i udowadnianie swoich przekonań moralnych wydaje się wymogiem nie tylko całkowicie irracjonalnym, ale i bardzo trudnym do wykonania. W przeciwieństwie do norm prawnych, zasady moralne mają charakter subiektywny i nie muszą być ugruntowane w żadnej skodyfikowanej doktrynie” – mówi Marcin Szwed, prawnik Fundacji. HFPC wskazała na liczne trudności praktyczne, z którymi wiązać by się musiało udowadnianie prawdziwości własnych przekonań oraz ich związku z polowaniem. Ponadto, Fundacja zauważyła, że w wielu aktach prawnych ustawodawca, przyznając jednostce prawo do powołania się na własny światopogląd, nie podchodzi do badania prawdziwości deklarowanych przekonań równie restrykcyjnie. Podobnie surowe wymogi formułowane są jedynie wobec osób, które ze względów religijnych lub światopoglądowych odmawiają służby wojskowej, jednak z oczywistych przyczyn interes leżący w sprawnej organizacji polowań nie jest równie istotny z punktu widzenia państwa, co obronność. „Przepisy nakładające na jednostkę obowiązek wykazywania przed sądem własnej wiary i światopoglądu mogą nie tylko naruszać jej konstytucyjnie gwarantowaną wolność sumienia i wyznania, ale i uwłaczać jej godności” – mówi Marcin Szwed.

HFPC skrytykowała również niektóre inne przepisy projektowanej ustawy, m.in. brak obowiązku informowania właściciela nieruchomości o planowanym polowaniu indywidualnym na jego gruncie, na co również zwrócił uwagę Trybunał Konstytucyjny. Również 6-miesięczny termin na złożenie wniosku o odszkodowanie z tytułu szkód wyrządzonych włączeniem nieruchomości w granice obwodu łowieckiego wydaje się zbyt krótki. Jednocześnie część propozycji legislacyjnych, m.in. w zakresie partycypacji właścicieli w procesie uchwałodawczym dotyczącym ustalenia i zmiany granic obwodów łowieckich, HFPC oceniła jako krok w pożądanym kierunku.

Opinia HFPC dostępna jest tutaj.


Nasza strona internetowa używa plików cookies (tzw. ciasteczka) w celach statystycznych, reklamowych oraz funkcjonalnych. Dzięki nim możemy indywidualnie dostosować stronę do twoich potrzeb. Każdy może zaakceptować pliki cookies albo ma możliwość wyłączenia ich w przeglądarce, dzięki czemu nie będą zbierane żadne informacje. Dowiedz się więcej jak je wyłączyć.